Kpt. „Jola” na spotkaniu z młodzieżą

            W Muzeum Więzienia Pawiak 22 stycznia 2019 roku odbyło się spotkanie z Leszkiem Zabłockim, który był osadzony w tym więzieniu i w kilku niemieckich obozach koncentracyjnych.   

            Leszek Zabłocki, który w okresie okupacji niemieckiej nosił pseudonim „Jola” – był członkiem konspiracyjnego Związku Jaszczurczego. Równocześnie uczył się na tajnych kompletach i pracował. Podobnie działali jego koledzy z żoliborskiego podwórka – „Marysia” i „Rudy”. Cała trójka została aresztowana przez gestapo i – mając 17-18 lat – trafiła na Pawiak, była też przesłuchiwana w katowni gestapo przy al. Szucha. Następnie wywieziono ich do obozu koncentracyjnego KL Lublin/Majdanek. W trakcie spotkania Robert Hasselbusch z Muzeum Więzienia Pawiak przedstawił historię kompleksu więziennego przy ul. Dzielnej, który w czasie okupacji podlegał gestapo. Przez jego cele przewinęło się ok. 100 tys. więźniów, z których 37 tys. zamordowano a 60 tys. trafiło do obozów koncentracyjnych albo na roboty przymusowe. Anna Wójtowicz z Państwowego Muzeum na Majdanku mówiła o transportach z Pawiaka do KL Lublin, o funkcjonowaniu tego obozu w latach 1941-44 i o 80 tysiącach w nim zabitych. Leszek Zabłocki opowiedział o brutalnym śledztwie na Pawiaku, o paromiesięcznym pobycie w więziennej izolatce, pawiackiej konspiracji  i straszliwych warunkach panujących w obozie na Majdanku. Wspominał masową egzekucję 18 tysięcy Żydów w listopadzie 1943 roku, kiedy  zebrano wszystkich więźniów tej narodowości i rozstrzeliwano w specjalnie wykopanych rowach. Kolejnym grupom zabijanych kazano kłaść się na ciała już wcześniej zamordowanych. Jak podkreślał, w czasie okupacji Niemcy nie traktowali Polaków jak ludzi i głoszenie tej prawdy przyjął za swoje życiowe zobowiązanie. Wolność odzyskał dopiero 8 maja 1945 roku, kiedy do kolejnego obozu, w którym przebywał na terenie Niemiec, dotarła Armia Czerwona. 

            Spotkanie, w którym wzięli udział m.in. uczniowie warszawskiego liceum im. Władysława IV, odbyło się z okazji 76. rocznicy transportów więźniów z Pawiaka do KL Lublin/Majdanek, które rozpoczęły się 17 stycznia 1943 roku. Niemcy wywieźli wtedy ok. 4 tys. osób z Pawiaka oraz z łapanek ulicznych. Uczestnicy spotkania złożyli kwiaty i zapalili znicze pod symbolicznym Pomnikiem Drzewa Pawiackiego.

Czytaj dalej

Spotkanie z p. Leszkiem Zabłockim w Lublinie

            Dnia 17 stycznia 2019 roku w Państwowym Muzeum na Majdanku odbyło się spotkanie z byłym więźniem Pawiaka i obozów koncentracyjnych p. Leszkiem Zabłockim. Miało tytuł Koledzy z podwórka. „Jola”, „Marysia” i „Rudy” w więzieniu gestapo na Pawiaku i w niemieckim obozie koncentracyjnym na Majdanku. Wydarzenie zostało zorganizowane w 76. rocznicę transportów więźniów z Warszawy do KL Lublin/Majdanek. W trakcie spotkania kpt. Zabłocki, w czasie okupacji niemieckiej członek konspiracji w szeregach Związku Jaszczurczego, używający pseudonimu „Jola”, przybliżył zebranym okoliczności swojego aresztowania. Nastąpiło ono we wrześniu 1942 roku. Wraz z nim zostali schwytani przez gestapowców także jego koledzy z podwórka: Jerzy Giergielewicz ps. „Rudy” oraz Adam Maria Nowosławski ps. „Marysia”. We trzech trafili na Pawiak, skąd zostali wywiezieni w styczniu 1943 roku do KL Lublin/Majdanek. Podczas spotkania p. Zabłocki opowiadał także o swoim uwięzieniu na Pawiaku i na Majdanku. Wspomnienia świadka historii poprzedziły krótkie prelekcje historyczne Roberta Hasselbuscha z Muzeum Więzienia Pawiak oraz Anny Wójtowicz z Państwowego Muzeum na Majdanku. Na zakończenie spotkania zebrani złożyli kwiaty i zapalili znicze pod pomnikiem upamiętniającym więźniów KL Lublin/Majdanek. Z ramienia Muzeum Więzienia Pawiak w uroczystościach w Lublinie uczestniczyła również kierownik Joanna Gierczyńska. Lubelskie spotkanie z p. Zabłockim było bowiem pierwszą odsłoną wydarzenia, które 22 stycznia powtórzyliśmy w Warszawie.

Spotkanie z p. Leszkiem Zabłockim „Jolą”

Szanowni Państwo,

zapraszamy na spotkanie z byłym więźniem Pawiaka i obozów koncentracyjnych p. Leszkiem Zabłockim, które odbędzie się 22 stycznia 2019 roku o godz. 10.00 w Muzeum Więzienia Pawiak. W okresie okupacji niemieckiej „Jola”, bo taki nosił wówczas pseudonim, był członkiem konspiracji. Równocześnie uczył się na tajnych kompletach i pracował. Podobnie działali jego koledzy z podwórka „Marysia” i „Rudy”. W trójkę zostali aresztowani przez gestapo i mając 17-18 lat trafili na Pawiak. Następnie wywieziono ich do obozu koncentracyjnego KL Lublin/Majdanek. Spotkanie przybliży postacie tych, wówczas bardzo młodych ludzi – żołnierzy konspiracji oraz okoliczności ich aresztowania i uwięzienia. Odbywa się ono z okazji 76. rocznicy transportów więźniów z Pawiaka do KL Lublin/Majdanek. Pierwsza odsłona wydarzenia będzie miała miejsce w najbliższy czwartek 17 stycznia w Lublinie (godz. 12.00, sala audytoryjna Centrum Obsługi Zwiedzających Państwowego Muzeum na Majdanku). Poniżej plakat promujący spotkanie z p. Leszkiem Zabłockim.

Zdjęcia na plakacie pochodzą z:

  • zbiorów Leszka Zabłockiego;
  • „Tygodnika Ilustrowanego”, 13 X 1906 r., nr 41;   
  • zbiorów Muzeum Niepodległości w Warszawie.